czym jest SOOL?
czym jest SOOL?

Czym właściwie jest sool?

Onggi (옹기) to tradycyjne koreańskie gliniane dzbany, używane od tysięcy lat do fermentacji i przechowywania wszystkiego, od kimchi po wino ryżowe. Onggi wykonane są z bogatej w żelazo gliny z mikroskopijnymi porami, które umożliwiają cyrkulację tlenu, tworząc idealne środowisko dla zdrowej fermentacji.

czym jest SOOL?

Czym właściwie jest sool?

Onggi (옹기) to tradycyjne koreańskie gliniane dzbany, używane od tysięcy lat do fermentacji i przechowywania wszystkiego, od kimchi po wino ryżowe. Onggi wykonane są z bogatej w żelazo gliny z mikroskopijnymi porami, które umożliwiają cyrkulację tlenu, tworząc idealne środowisko dla zdrowej fermentacji.

W języku koreańskim 술 (sool) oznacza po prostu „napój alkoholowy” – i odnosi się do wszystkiego, od soju po sherry, od śliwowicy po syrah.

Słowo to jest jednak również używane do opisu napojów alkoholowych charakterystycznych dla Korei – różnorodnej gamy tradycyjnych likierów, w tym makgeolli (takju), soju, yakju i cheongju, a także win owocowych i mocnych alkoholi.

W tym sensie sool jest wymownym i ewoluującym wyrazem miejsca, rzemiosła i kultury koreańskiej na przestrzeni wieków.

Po koreańsku 술 (sool) oznacza po prostu „napoje alkoholowe” — i odnosi się do wszystkiego: od soju po sherry, od śliwowicy po Syrah.

Ale słowo to służy również do opisania napojów alkoholowych charakterystycznych dla samej Korei — całej gamy tradycyjnych trunków, w tym makgeolli (takju), soju, yakju i cheongju, a także win owocowych i mocniejszych alkoholi.

W tym znaczeniu sool to wyjątkowy i stale rozwijający się wyraz lokalnej tożsamości, rzemiosła oraz koreańskiej kultury na przestrzeni wieków.

술: Trochę krótka historia

술

Trochę krótka historia

Ponieważ koreańskie trunki od zawsze były częścią jedzenia, sezonowości, obrzędów przodków, gościnności i tożsamości – nie tylko rozrywki (choć zawsze wiązały się z nią również liczne atrakcje), mogą nam wiele powiedzieć o samej historii Korei.

Starożytne trunki

Starożytne trunki

Dowody na warzenie w Korei sięgają starożytnego okresu Trzech Królestw (57 p.n.e. – 668 n.e.), choć fermentacja i spożycie alkoholu z pewnością sięgają znacznie dalej.

Te wczesne trunki różniły się smakiem i metodami produkcji, ale położyły podwaliny pod bogatą koreańską tradycję fermentacji, a nawet wpłynęły na rozwój japońskich technik warzenia sake.

W epoce Goryeo (918–1392 n.e.) sool stał się integralną częścią życia codziennego i uroczystości w całym spektrum społecznym. Najstarszym i najłatwiej dostępnym soolem było niefiltrowane wino ryżowe, takie jak makgeolli — historycznie warzone w domu i spożywane przez klasę robotniczą, podobnie jak ale czy piwo w Europie.

Warzenie sool było często tradycją domową, przekazywaną z pokolenia na pokolenie i w wielu kontekstach ściśle związaną z pracami domowymi kobiet.

Czyste wina ryżowe natomiast sygnalizowały ceremonie i status. Yakju, cheongju, a później soju, często kojarzono z dworskimi uroczystościami, formalnymi bankietami, elitarnymi domami i konfucjańskimi rytuałami przodków.

Destylacja dotarła do Korei w czasach dynastii Yuan (1271–1368), kiedy półwysep był poddawany powtarzającym się najazdom mongolskim i rządom lennym.

Destylacja, przywieziona przez Mongołów, którzy nauczyli się tej techniki od Persów, zakorzeniła się później w regionach takich jak Andong, gdzie wpływy cesarskie i lokalne tradycje browarnicze pomogły ukształtować rozwój koreańskiego soju.

To starsze soju wymagało ziarna i umiejętności technicznych, co oznaczało, że nie było po prostu tanim, masowym napojem. Należało do innej, historycznej gospodarki alkoholowej – ukształtowanej przez ograniczone zasoby, lokalne rzemiosło i regionalne style.

Ludzie zebrani pod krytym strzechą dachem, jedzący i pijący.

Scena w tawernie „Jumak” (주막, 酒幕) autorstwa malarza Kim Hong-do (金弘道), dynastia Joseon, koniec XVIII wieku. ⓒ Koreańskie Muzeum Narodowe.

Trzej mężczyźni w tradycyjnych koreańskich strojach usiedli wokół niskiego stolika. Ten po lewej właśnie nalewa alkohol z porcelanowej butelki.

Trzech mężczyzn pijących alkohol, koniec dynastii Joseon. ⓒ Koreańska Biblioteka Narodowa.

Kultura picia

Różnorodne tradycyjne tawerny, czyli jumak, służyły jako centra, gdzie ludzie mogli delektować się soolem, a także jedzeniem i rozrywką. Uliczne tawerny obsługiwały robotników dorywczych, otwierając się wcześnie i serwując rozwodniony takju i tofu; podczas gisaengbangów kurtyzany (gisaeng) nalewały drogie trunki arystokratycznym klientom; a przydrożne zajazdy serwowały podróżnym treściwe zupy i regionalne trunki.

Z tej zróżnicowanej i różnorodnej kultury picia wywodzi się bogactwo regionalnych stylów soolów, dostosowanych do lokalnej dostępności ziarna i wiedzy piwowarskiej, a także gustu i klasy społecznej.

Różnorodne tradycyjne tawerny, czyli jumak, służyły jako centra, gdzie ludzie mogli delektować się soolem, a także jedzeniem i rozrywką.

Z tej zróżnicowanej i różnorodnej kultury picia wywodzi się bogactwo regionalnych stylów soolów, dostosowanych do lokalnej dostępności ziarna i wiedzy piwowarskiej, a także gustu i klasy społecznej.

Tradycyjny koreański obraz autorstwa Shin Yun Boka przedstawia kobietę w niebieskiej sukni, która chochlą nalewa alkohol trzem mężczyznom w kapeluszach, podczas gdy trzech innych przygląda się całej scenie.
Tradycyjny koreański obraz autorstwa Shin Yun Boka przedstawia kobietę w niebieskiej sukni, która chochlą nalewa alkohol trzem mężczyznom w kapeluszach, podczas gdy trzech innych przygląda się całej scenie.

Scena w tawernie „Jusageobaek” (주사거배, 酒肆擧盃) autorstwa Shin Yun-Boka (申潤福), dynastia Joseon, koniec XVIII wieku. ⓒ Muzeum Sztuki w Kansong

Późny okres Joseon

W późnym okresie Joseon (1392–1910) kontynuowano wiele z tych wzorców. W domach elity alkohol był bardziej zróżnicowany i wyrafinowany, podczas gdy zwykli ludzie polegali na prostszych, warzonych napojach. Wiedza o browarnictwie była często przekazywana z pokolenia na pokolenie, a wiele regionalnych tradycji wykształciło własne style.

Oprócz rodzimych trunków, do Korei napływały luksusowe trunki z Chin i Japonii. W XIX wieku jedzenie na mieście stało się modne wśród koreańskiej elity, która delektowała się importowanymi whisky, winami i piwami.

Konsumpcja zagranicznych trunków wzrosła po 1876 roku, kiedy Korea została zmuszona do otwarcia swoich portów dla statków amerykańskich, japońskich i europejskich.

Koreańczyk w białym odzieniu i z tradycyjnym kokiem sangtu trzyma butelki piwa na pokładzie amerykańskiego okrętu wojennego podczas ekspedycji Shinmiyangyo.

Zdjęcie autorstwa Felice Beato, 1871 rok.

Mężczyzna trzyma butelki piwa na pokładzie amerykańskiego okrętu wojennego podczas Shinmiyangyo, amerykańsko-koreańskiego konfliktu zbrojnego, w ramach którego Stany Zjednoczone inwazji na wyspę Ganghwa.

Zdjęcie autorstwa Felice Beato, 1871.

Mężczyzna trzyma butelki piwa na pokładzie amerykańskiego okrętu wojennego podczas Shinmiyangyo – konfliktu zbrojnego między USA a Koreą, który obejmował amerykańską inwazję na wyspę Ganghwa. (Fot. Felice Beato, 1871 r.)

Zdjęcie przedstawiające Myeongdong w Seulu w okresie japońskiej kolonizacji (ok. lat 30. XX wieku); wszystkie szyldy są po japońsku, a ulicą spacerują kobiety w kimonach. Napis u góry zdjęcia brzmi: „widok na słynne miejsce, keijyo” [pisownia oryginalna]

Centrum handlowe Myeongdong i Chungmuro ​​w Seulu znane było jako Honcho-dori (本町通 / 혼마치도리) w okresie kolonialnym Japonii. Na tym zdjęciu wszystkie szyldy są w języku japońskim, ponieważ używanie języka koreańskiego na szyldach, ogłoszeniach publicznych i nazwach ulic było zabronione.

Okupacja i wymazywanie kulturowe

Okupacja i wymazywanie kulturowe

Największy przełom w tej historii nastąpił w okresie kolonialnym Japonii – oficjalnie trwającym od 1910 do 1945 roku, choć proces absorpcji rozpoczął się kilka lat wcześniej.

Pod rządami Japonii rząd okupacyjny ściśle kontrolował dostawy ryżu, nakładał wysokie podatki, regulował produkcję i skutecznie zakazał koreańskiego browarnictwa domowego.

Nawet w języku widać próby wymazania „koreańskości” soolu.

Historycznie zarówno cheongju, jak i yakju odnosiły się do klarownych win ryżowych. Cheongju dosłownie oznacza „klarowne wino”, podczas gdy yakju oznacza „wino lecznicze”. Pod rządami japońskimi władze kolonialne na nowo zdefiniowały cheongju i ograniczyły użycie nuruk w jego produkcji. Zgodnie z nowymi terminami, „cheongju” odnosiło się zasadniczo wyłącznie do sake wytwarzanego z koji lub ipguk (japońskiego zmodyfikowanego startera fermentacyjnego), który był łatwiejszy w masowej produkcji, ale jednocześnie ograniczał różnorodność mikrobiologiczną i upraszczał smak.

Małe browary zostały wyparte z rynku, a ich miejsce zajęły duże (zazwyczaj należące do Japończyków) browary sake. W tym samym okresie japońskie firmy piwowarskie otwierały browary w okupowanej Korei, a spożycie piwa – nigdy niebędące tradycyjnym elementem koreańskiej kultury picia – było promowane.

Reklama prasowa z lat 30. XX wieku z tekstem w języku japońskim i koreańskim, przedstawiająca butelkę sake oraz dwie kobiety w tradycyjnych strojach hanbok.

Reklama w koreańskiej gazecie z lat 30. XX wieku promująca cheongju Sakuramasamune (櫻正宗). ⓒ Heo Shi-myeong


Te kolonialne zmiany są istotne, ponieważ nie tylko regulowały rynek alkoholu, ale także przerywały przekazywanie wiedzy. Warzenie sool było często umiejętnością domową, przekazywaną z pokolenia na pokolenie, a kontrola kolonialna zaburzyła tę ciągłość na wszystkich krańcach spektrum społecznego. Szacuje się, że pod japońską okupacją utracono ponad 600 receptur na trunki przodków.

Skutki były dalekosiężne. Przez dziesięciolecia po wyzwoleniu w 1945 roku japońskie „cheongju” pozostawało punktem odniesienia pod względem jakości, przyćmiewając rodzime style sool, takie jak yakju, i marginalizując tradycyjne techniki. A spożycie piwa nadal znacznie przewyższa tradycyjne koreańskie style, takie jak makgeolli.

Okres kolonialny zmienił więc nie tylko sposób produkcji alkoholu, ale także to, kto go kontrolował i co oznaczał.

Wojna i niedobór żywności

Seul w latach 50. XX wieku. Na pierwszym planie, lekko zacienionym, mężczyzna mija rzędy stoisk z jedzeniem i przygląda się ich ofercie. W tle światło oświetla szyld z napisem rzeźnika: Samsung Butcher Shop.

Przed sklepem mięsnym Samsung na targu Namdaemun w Seulu, 1959 r. ⓒKoreańska Komisja ds. Praw Autorskich

Niestety, koniec II wojny światowej w 1945 roku i wyzwolenie spod japońskiej okupacji nie oznaczały końca problemów Korei.

W latach 1950–1953 Stany Zjednoczone i mocarstwa radziecko-chińskie toczyły krwawą wojnę zastępczą na ziemi koreańskiej. Szacuje się, że w wojnie koreańskiej zginęło 3 miliony ludzi – głównie cywilów – w tym niszczycielskim konflikcie, który zniszczył wszystkie większe miasta na półwyspie i spowodował dotkliwe niedobory żywności trwające dekady.

Aby złagodzić brak bezpieczeństwa żywnościowego, w latach 1963–1977 zakazano używania ryżu do produkcji alkoholu. Browarnicy zaczęli używać mąki pszennej i skrobi, takich jak bataty, co zmieniało tradycyjne smaki i pogarszało jakość fermentacji.

W rezultacie koreańska kultura picia przesunęła się w kierunku przemysłowego soju, które stało się dominującym trunkiem na co dzień.

Era komercyjna koreańskiego alkoholu

Era komercyjna koreańskiego alkoholu

Era komercyjna koreańskiego alkoholu

Masowo produkowane soju – typ „zielona butelka” – jest tanie w produkcji i tanie w piciu.

We współczesnej koreańskiej kulturze kulinarnej rozcieńczone soju (które ma znacznie niższą zawartość alkoholu niż jego wykwintni poprzednicy) często zajmuje to samo miejsce w życiu towarzyskim, co piwo czy wino stołowe w innych krajach: jest powszechnie dostępnym napojem, którym można się dzielić, który pasuje zarówno do grillowanego mięsa, nocnych przekąsek, jak i do duetów karaoke o 4 rano.

W rzeczywistości jest tak popularne, że Jinro Soju jest najlepiej sprzedającym się trunkiem na świecie od ponad dwóch dekad.

Jednak wraz ze wzrostem popularności komercyjnego piwa i soju, tradycyjne koreańskie metody warzenia piwa podupadły, odchodząc w zapomnienie na dziesięciolecia.

Aktorka Nam Jeong uśmiecha się w reklamie soju w stylu vintage z lat 60.

Aktorka Nam Jeong-im pozowała dla Baekhwa Soju (lata 60.); ©️Lotte

Aktorka Nam Jeong uśmiecha się w reklamie soju w stylu vintage z lat 60.

Aktor Noh Joo-hyun w reklamie Jinro (lata 70.); ©️HiteJinro

Aktorka Nam Jeong uśmiecha się w reklamie soju w stylu vintage z lat 60.

Kampania „Przeszłam na Hite” z 1994 roku, autorstwa ©️Hite beer

Aktorka Nam Jeong uśmiecha się w reklamie soju w stylu vintage z lat 60.

Korea Południowa była gospodarzem Mistrzostw Świata w Piwie w 2002 roku; ©️Chamisul wykorzystał ten entuzjazm.

Aktorka Nam Jeong uśmiecha się w reklamie soju w stylu vintage z lat 60.

Reklamy Makgeolli często trafiają do starszych konsumentów, a dojrzałe modelki, takie jak prezenterki wiadomości, ©️Ungchon

Aktorka Nam Jeong uśmiecha się w reklamie soju w stylu vintage z lat 60.

Aktorka Lee Hyo-ri pozowała dla Cheomcheoreom w latach 2007-2012; ©️Lotte.

Aktorka Nam Jeong uśmiecha się w reklamie soju w stylu vintage z lat 60.

Aktorka Nam Jeong-im pozowała dla Baekhwa Soju (lata 60.); ©️Lotte

Aktorka Nam Jeong uśmiecha się w reklamie soju w stylu vintage z lat 60.

Song Ji-hyo pozowała dla ©️Bohae Makgeolli w 2011 roku.

Aktorka Nam Jeong uśmiecha się w reklamie soju w stylu vintage z lat 60.

Aktorka/piosenkarka IU jest najdłużej działającą modelką reklamującą alkohol w Korei, reprezentując ©️Chamisul od 2014 roku.

Aktorka Nam Jeong uśmiecha się w reklamie soju w stylu vintage z lat 60.

Aktor Ji Chang-wook jest sponsorem piwa Terra od 2025 roku; ©HiteJinro

Nowa Fala

Nowa Fala

Pięć butelek różnych koreańskich trunków na obrusie, z kwiatami w tle.

Miesięczne propozycje z The Sool Gallery

Park Hung-sun z destylarni Solsongju siedzi na progu tradycyjnego koreańskiego domu, a tuż obok niego leżą kosze pełne nuruk (drożdży) oraz młodych pędów sosny

Solsongju to domowej roboty trunek z 530-letnią historią, przekazywaną z pokolenia na pokolenie w klanie Hadong Jeong.

Park Hung-sun (박흥선) nauczyła się warzyć ten trunek – wytwarzany z lokalnych pędów i igieł sosnowych – po ślubie z członkiem rodziny. Dzięki oddaniu Solsongju zyskała międzynarodowe uznanie, a Park Hung-sun została mianowana Mistrzynią Kuchni Koreańskiej (식품명인) za swoje rzemiosło i wkład w kulturę koreańską. (Zdjęcie: ©Chosun News)

Dynamiczne odrodzenie

Dynamiczne odrodzenie

Jednak historia soolu to nie tylko historia zaniku.

Korea przeżywa obecnie renesans tradycyjnego wyrobu alkoholi, napędzany odnowionym zainteresowaniem krajowym, rosnącą ciekawością międzynarodową i wsparciem rządowym.

Odrodziły się małe browary i gorzelnie, a wielu producentów odrzuciło przemysłowe skróty na rzecz złożoności smaku, ekspresji terroir i autentyczności kulturowej.

„Sake jest importowane i sprzedawane po wysokich cenach… ale nasz tradycyjny trunek jest lekceważony, co napędzało moją determinację”.

– Mistrz Park Hung-sun (Solsongju)

Park Hung-sun z destylarni Solsongju siedzi na progu tradycyjnego koreańskiego domu, a tuż obok niego leżą kosze pełne nuruk (drożdży) oraz młodych pędów sosny

Solsongju to domowej roboty trunek o 530-letniej historii, przekazywany z pokolenia na pokolenie w klanie Hadong Jeong.

Park Hung-sun (박흥선) nauczyła się warzenia tego alkoholu – produkowanego z lokalnych pędów i igieł sosnowych – po wejściu do rodziny. Dzięki jej ogromnemu zaangażowaniu Solsongju zyskało uznanie na całym świecie, a sama Park Hung-sun, za swoje rzemiosło i wkład w koreańską kulturę, otrzymała prestiżowy tytuł Mistrza Koreańskiej Kuchni (식품명인). (Zdjęcie: ©️Chosun News)

Zmiana perspektywy na sool

Zmiana perspektywy na sool

Ta „nowa fala” zmienia postrzeganie makgeolli, soju i klarownych win  z tanich reliktów przeszłości stają się one trunkami rzemieślniczymi, wyróżniającymi się głębią smaku, bogatym dziedzictwem i kulinarną wszechstronnością.

Widać to również w terminologii: potocznie wielu Koreańczyków nadal używa zamiennie terminów cheongju i yakju, ale następuje cicha zmiana w ich rozumieniu. Wiele osób kojarzy cheongju z winami ryżowymi w stylu sake, często podawanymi podczas uroczystych okazji, podczas gdy yakju jest silniej związane z tradycyjnymi koreańskimi metodami warzenia.

W ciągu ostatnich kilku lat pojawił się nowy termin: „맑은술” (malgeun-sool) lub „맑은주” (malgeun-ju) – oba oznaczają „czyste wino”. 맑은 to słowo pochodzące z języka koreańskiego, często używane do opisania czystego nieba lub czystej wody, podczas gdy cheong (청) ma pochodzenie chińskie. Niektóre młode browary preferują nazwę kategorii malgeun-sool, ponieważ brzmi ona bardziej inkluzywnie, nowocześnie i typowo koreańsko.

Zestaw degustacyjny z browaru Ggulggeok House w Busan – małe szklanki z winami ryżowymi w różnych kolorach

Degustacja w browarze Ggulggeok House w Busan. Niespełnione pragnienie ich makgeolli Gwangalli Moon (광안밤) było pod wieloma względami inspiracją do założenia cult!

Zestaw degustacyjny z browaru Ggulggeok House w Busan – małe szklanki z winami ryżowymi w różnych kolorach

W Busan, 不不不不 (불불불불) serwuje kreatywne małe przekąski, tradycyjne trunki i koktajle sool, takie jak ten pyszny, korzenny koktajl makgeolli.

Zestaw degustacyjny z browaru Ggulggeok House w Busan – małe szklanki z winami ryżowymi w różnych kolorach

Makgeolli podawane z małymi przekąskami w seulskim Mr. Ahn's Makgeolli, pierwszym koreańskim barze wymienionym w przewodniku Michelin.

Zestaw degustacyjny z browaru Ggulggeok House w Busan – małe szklanki z winami ryżowymi w różnych kolorach

Gorzelnia Baekkyung uprawia własne pola ryżowe, starannie dobierając rodzimy, jednorodny ryż zoptymalizowany pod kątem warzenia. (Na zdjęciu: Mistrz Jung Tae-young, 정태영)

Zestaw degustacyjny z browaru Ggulggeok House w Busan – małe szklanki z winami ryżowymi w różnych kolorach

Sooldamwha oferuje w Korei prenumeratę pudełka z comiesięcznymi propozycjami sool.


Co oznacza sool?

Dla wielu osób z koreańskiej diaspory emocjonalna i kulinarna rola soolu może być równie ważna, co sam napój – sensoryczny związek z domem i historią, fermentowanymi aromatami, kulturą wspólnego stołu i wspomnieniami koreańskich posiłków.

Jednocześnie, wysokiej jakości sool jest gotowy na szersze uznanie na arenie międzynarodowej. Wraz ze wzrostem popularności koreańskiej kuchni na świecie, tradycyjne napoje podążają za nią na rynki eksportowe, do sklepów specjalistycznych, restauracji i koktajli.

Dla wielu osób z koreańskiej diaspory, emocjonalna i kulinarna rola sool jest równie ważna jak sam trunek – to zmysłowy pomost łączący z domem i historią, fermentowanymi aromatami, wspólnym biesiadowaniem i wspomnieniami koreańskich posiłków.

Jednocześnie sool w wersji premium ma teraz świetną szansę, by zdobyć szersze uznanie na świecie. W ślad za rosnącą popularnością kuchni koreańskiej na arenie międzynarodowej, tradycyjne trunki trafiają na rynki eksportowe, do sklepów specjalistycznych, a także świetnie odnajdują się w food pairingu i menu koktajlowym.

W berlińskim lokalu Choi dwie osoby za barem serwują drinki kameralnej grupie gości

Choi w Berlinie oferuje wyrafinowane, sezonowe menu, które łączy tradycyjną koreańską fermentację ze świeżymi europejskimi składnikami. Dopełnieniem menu jest sool i wino.


„Poprzez sezonowe menu degustacyjne zgłębiam dialog między Koreą a Europą, tworząc dania, które są zarówno głęboko zakorzenione w tradycji, jak i otwarte na nowe pomysły – wyraz czasu, cierpliwości, kreatywności i kultury”.

– Sooyeon Choi (Choi)

Mówiąc więc o koreańskich trunkach, mówimy o tradycji, która zawiera w sobie zarówno ciągłość, jak i zerwanie – tradycji, która rozpoczęła się w gospodarstwach rolnych, przeszła przez hierarchię klasową i praktyki rytualne, została przekształcona przez rządy kolonialne i politykę powojenną, a obecnie jest na nowo odkrywana jako symbol koreańskiej tożsamości kulinarnej.

Sool rzemieślnicze jest zatem nie tylko symbolem bogatego dziedzictwa browarnictwa Korei. To także energetyczny wyraz dynamicznego i ewoluującego poczucia tożsamości Korei w roku 2026 i w kolejnych latach.

Alice Jun z Hana Makgeolli i Lee Jun-pyo z Ggulggeok House pokazują gest pokoju (peace sign), stojąc obok sprzętu do warzenia piwa.

Alice Jun z brooklińskiej restauracji Hana Makgeolli i Lee Jun-pyo z Ggulggeok House w Busan świętują premierę swojego eksperymentalnego makgeolli Everything Makgeolli w sierpniu 2025 roku.

Mówiąc więc o koreańskich trunkach, mówimy o tradycji, która zawiera w sobie zarówno ciągłość, jak i zerwanie – tradycji, która rozpoczęła się w gospodarstwach rolnych, przeszła przez hierarchię klasową i praktyki rytualne, została przekształcona przez rządy kolonialne i politykę powojenną, a obecnie jest na nowo odkrywana jako symbol koreańskiej tożsamości kulinarnej.

Sool rzemieślnicze jest zatem nie tylko symbolem bogatego dziedzictwa browarnictwa Korei. To także energetyczny wyraz dynamicznego i ewoluującego poczucia tożsamości Korei w roku 2026 i w kolejnych latach.

JAK

JAK

się go robi?

się go robi?

Ogromna różnorodność i głębia smaku tradycyjnego soolu przeczy faktowi, że większość przepisów wymaga tylko trzech składników: ryżu, wody i nuruk.

blade, młode korzenie żeń-szenia pływające w przezroczystym, szklanym słoju z alkoholem
Prezes browaru Moonbaesool, Lee Seung Yong, destyluje munbaeju – trunek słynący z wyjątkowego, gruszkowego aromatu – używając tradycyjnego naczynia zwanego sojutgori.

Dyrektor generalny destylarni Moonbaesool, Lee Seung Yong, nalewa munbaeju — alkohol znany ze swojego charakterystycznego gruszkowego aromatu — z tradycyjnego naczynia destylacyjnego zwanego sojutgori. ©️ Kim Sun-joo, KOCIS

czerwone wino truskawkowe w matowych, szklanych butelkach prezentuje się dumnie w browarze Good Tomorrow
Dwie osoby wspólnie odcedzają makgeolli przez płótno i gęste sita, oddzielając płyn od osadu
Osoba w żółtej czapce zagląda do wnętrza wielkiego słoja fermentacyjnego, otoczona dziesiątkami innych naczyń; w tle widać czerwone liście i góry
krążki drożdżowe nuruk (tradycyjnego koreańskiego zakwasu) oświetlone promieniem słońca

Czym jest nuruk?

Czym jest nuruk?

Seul w latach 50. XX wieku. Na pierwszym planie, lekko zacienionym, mężczyzna mija rzędy stoisk z jedzeniem i przygląda się ich ofercie. W tle światło oświetla szyld z napisem rzeźnika: Samsung Butcher Shop.
krążki drożdżowe nuruk (tradycyjnego koreańskiego zakwasu) oświetlone promieniem słońca

Po pierwsze: nuruk.

Cechą charakterystyczną koreańskiej fermentacji alkoholowej jest użycie nuruk (누룩), tradycyjnego startera fermentacyjnego, który dostarcza enzymów, drożdży i bakterii kwasu mlekowego.

Nuruk – wytwarzany z pszenicy, jęczmienia i/lub ryżu – pełni funkcję zbliżoną do japońskiego koji, jednak wyróżnia się bardziej zróżnicowaną, „dziką” mikroflorą, która nadaje koreańskim trunkom ziemisty, wyrazisty charakter o zaskakującej złożoności i głębi.

Przepisy na nuruk różnią się znacznie w zależności od regionu, pory roku i rodziny (niektóre szczepy są przekazywane z pokolenia na pokolenie, niczym cenione pamiątki rodzinne), a wielu piwowarów dodaje do swoich receptur lokalne dzikie zioła, igły sosnowe lub owoce.

Seul w latach 50. XX wieku. Na pierwszym planie, lekko zacienionym, mężczyzna mija rzędy stoisk z jedzeniem i przygląda się ich ofercie. W tle światło oświetla szyld z napisem rzeźnika: Samsung Butcher Shop.
Osoba w żółtej czapce zagląda do wnętrza wielkiego słoja fermentacyjnego, otoczona dziesiątkami innych naczyń; w tle widać czerwone liście i góry
  1. Fermentacja

1. Fermentacja

W typowym procesie ryż jest myty (i myty wielokrotnie, aż woda stanie się klarowna), moczony, gotowany na parze i schładzany.

Następnie ryż miesza się z nurukiem i wodą, aby uzyskać zacier startowy zwany mitsool (밑술), który umożliwia rozpoczęcie fermentacji.

Następnie piwowarzy mogą dodać więcej gotowanego na parze ryżu i wody w jednej lub kilku turach, zwanych dotsool (덧술), aby zwiększyć zawartość cukru, alkoholu i aromatu. Pojedyncza porcja daje danyangju, dwie porcje dają iyangju, a trzy porcje dają samyangju. To stopniowe dodawanie składników pozwala fermentacji rozwinąć się bardziej złożono niż w przypadku zacieru jednorazowego.

Składniki roślinne można dodawać podczas fermentacji, aby nadać smak bezpośrednio zacierowi, lub po fermentacji w formie naparu, w zależności od tego, czy producent chce uzyskać bardziej rustykalny profil w stylu takju, czy czystszy finisz w stylu yakju.

Dwie osoby wspólnie odcedzają makgeolli przez płótno i gęste sita, oddzielając płyn od osadu
  1. Prasowanie i filtrowanie

2. Prasowanie i filtrowanie

Po fermentacji zacier jest prasowany lub przecedzany.

Ten niefiltrowany płyn to takju, mętne wino ryżowe z zawieszonym osadem ryżowym. Makgeolli to lżejszy rodzaj takju, zazwyczaj wytwarzany poprzez rozcieńczenie gotowego zacieru większą ilością wody przed butelkowaniem.

Aby uzyskać yakju (약주) lub cheongju (청주), niefiltrowane wino ryżowe pozostawia się do opadnięcia. W ten sposób naturalnie się oddziela: osad ryżowy na dnie, a klarowny płyn na górze.

czerwone wino truskawkowe w matowych, szklanych butelkach prezentuje się dumnie w browarze Good Tomorrow
  1. Pasteryzacja (opcjonalnie)

3. Pasteryzacja (opcjonalnie)

Wiele odmian takju i yakju pozostaje „żywych” po rozlewie, przez co powoli fermentują w opakowaniu. Dlatego też świeże saeng makgeolli (생막걸리) może zachowywać szczytową świeżość przez niezwykle krótki czas – zaledwie 1–2 tygodnie od momentu butelkowania – i wymaga przechowywania w warunkach chłodniczych na każdym etapie: od opuszczenia browaru aż po podanie w kieliszku.

Aby zapewnić eksport lub dłuższy okres przydatności do spożycia, niektórzy producenci stosują pasteryzację niskotemperaturową, aby spowolnić lub zatrzymać aktywność mikroorganizmów i ograniczyć nadmierne nasycenie dwutlenkiem węgla. Dzięki temu napój jest bardziej stabilny, ale może również złagodzić jego rześki, świeży lub dziki charakter.

nieoluskany ryż unosi się na powierzchni czystej wody
Prezes browaru Moonbaesool, Lee Seung Yong, destyluje munbaeju – trunek słynący z wyjątkowego, gruszkowego aromatu – używając tradycyjnego naczynia zwanego sojutgori.

Dyrektor generalny destylarni Moonbaesool, Lee Seung Yong, nalewa munbaeju — alkohol znany ze swojego charakterystycznego gruszkowego aromatu — z tradycyjnego naczynia destylacyjnego zwanego sojutgori. ©️ Kim Sun-joo, KOCIS

  1. Destylacja

4. Destylacja

Tradycyjne soju powstaje w wyniku destylacji w pełni sfermentowanego zacieru ryżowego, zazwyczaj po fermentacji podobnej do yakju lub takju. W starszych metodach zacier był podgrzewany w glinianym alembiku zwanym sojutgori (소줏고리), a para skraplana w klarowny spirytus.

To bardzo różni się od współczesnego rozcieńczonego soju, które jest wytwarzane z neutralnego alkoholu, a nie z destylowanego zacieru ryżowego.

blade, młode korzenie żeń-szenia pływające w przezroczystym, szklanym słoju z alkoholem
blade, młode korzenie żeń-szenia pływające w przezroczystym, szklanym słoju z alkoholem
  1. Leżakowanie i aromatyzowanie (opcjonalnie)

5. Leżakowanie i aromatyzowanie (opcjonalnie)

Jeśli nie dodano ich wcześniej podczas fermentacji, można dodać składniki botaniczne, takie jak zioła, jagody i owoce, macerując je w destylowanym soju lub dodając do yakju.

Yakju, cheongju i tradycyjne soju mogą być następnie leżakowane dłużej – często w niskich temperaturach lub w onggi – w celu zmiękczenia alkoholu, zharmonizowania aromatów pochodzących z zaczynu i umożliwienia połączenia się smaków.

mosiężny czajniczek z czarnym uchem, idealny do serwowania makgeolli (koreańskiego wina ryżowego)
mosiężny czajniczek z czarnym uchem, idealny do serwowania makgeolli (koreańskiego wina ryżowego)

RODZAJE

tradycyjnych

tradycyjnych koreańskich alkoholi

Rodzaje

koreańskich alkoholi

Seul w latach 50. XX wieku. Na pierwszym planie, lekko zacienionym, mężczyzna mija rzędy stoisk z jedzeniem i przygląda się ich ofercie. W tle światło oświetla szyld z napisem rzeźnika: Samsung Butcher Shop.
makgeolli (mętne wino ryżowe) nalane do płytkiej miseczki na zielonym stole; w tle koreańskie sosy i pyszności

Takju

Takju

Takju (탁주, 濁酒, „mętny trunek”) to niefiltrowane wino ryżowe, którego najbardziej znanym stylem jest makgeolli. Historycznie był to napój rolników i robotników, stąd też zyskał przydomek nongju (농주), co oznacza „wino rolnika”.

Takju (탁주, 濁酒, „mętny trunek”) to niefiltrowane wino ryżowe, którego najbardziej znanym stylem jest makgeolli. Historycznie był to napój rolników i robotników, stąd też zyskał przydomek nongju (농주), co oznacza „wino rolnika”.


Jak smakuje?

Świeże makgeolli jest lekko musujące i orzeźwiające, podczas gdy inne style bywają pełne, miękkie i kremowe. Smaki wahają się od słodkich do ziemistych, zazwyczaj równoważąc delikatną słodycz i kwaskowatość z nutami jogurtu, melona, ​​kwiatów i orzechowego umami.

Jak smakuje?

Świeże makgeolli jest lekko musujące i orzeźwiające, podczas gdy inne style bywają pełne, miękkie i kremowe. Smaki wahają się od słodkich do ziemistych, zazwyczaj równoważąc delikatną słodycz i kwaskowatość z nutami jogurtu, melona, ​​kwiatów i orzechowego umami.

Takju kontra makgeolli
Takju kontra makgeolli
Jak pić makgeolli
Jak pić makgeolli
Seul w latach 50. XX wieku. Na pierwszym planie, lekko zacienionym, mężczyzna mija rzędy stoisk z jedzeniem i przygląda się ich ofercie. W tle światło oświetla szyld z napisem rzeźnika: Samsung Butcher Shop.
Seul w latach 50. XX wieku. Na pierwszym planie, lekko zacienionym, mężczyzna mija rzędy stoisk z jedzeniem i przygląda się ich ofercie. W tle światło oświetla szyld z napisem rzeźnika: Samsung Butcher Shop.

Yakju, cheongju i wino klarowne

Yakju, cheongju i wino klarowne

Yakju (야주, 藥酒, „wino lecznicze”) lub cheongju (청주, 淸酒, „wino klarowne”) odnoszą się do rodziny klarowanych win ryżowych, czasami błędnie nazywanych „koreańskim sake”.

Historycznie uważane za crème de la crème koreańskich trunków, te wyrafinowane wina były niegdyś zarezerwowane na specjalne okazje i dla elit.

Yakju (야주, 藥酒, „wino lecznicze”) lub cheongju (청주, 淸酒, „wino klarowne”) odnoszą się do rodziny klarowanych win ryżowych, czasami błędnie nazywanych „koreańskim sake”.

Historycznie uważane za crème de la crème koreańskich trunków, te wyrafinowane wina były niegdyś zarezerwowane na specjalne okazje i dla elit.

Jak smakuje?

Ogólnie rzecz biorąc, można spodziewać się zrównoważonej słodyczy z nutami kwiatowymi i mineralnymi oraz delikatną kwasowością, często porównywaną do białego wina lub sake, w zależności od butelki.

Ale jak w przypadku każdego wina, poszczególne style i roczniki mają swoje własne, odrębne cechy — niektóre cheongju są wytrawne i mają pikantny smak, inne mają wyraźną, naturalną owocowość, a jeszcze inne są pełne i mają słodową słodycz.

Jak smakuje?
Yakju vs. cheongju vs. malgeun-sool
Yakju, cheongju czy malgeun-sool?
Jak pić yakju
Jak pić yakju
Seul w latach 50. XX wieku. Na pierwszym planie, lekko zacienionym, mężczyzna mija rzędy stoisk z jedzeniem i przygląda się ich ofercie. W tle światło oświetla szyld z napisem rzeźnika: Samsung Butcher Shop.
Seul w latach 50. XX wieku. Na pierwszym planie, lekko zacienionym, mężczyzna mija rzędy stoisk z jedzeniem i przygląda się ich ofercie. W tle światło oświetla szyld z napisem rzeźnika: Samsung Butcher Shop.

Soju

Soju

Soju (소주, 燒酒 – „palony trunek”) jest uważane za narodowy napój Korei i czasami nazywane jest „koreańską wódką”.

Tradycyjne soju to wysokoprocentowy destylat (35–45%+) o bogatym, wyrazistym smaku i historycznych korzeniach jako napój leczniczy.

Współczesne soju dostępne na masową skalę (tzw. „zielona butelka”) jest zazwyczaj rozcieńczane i wytwarzane z tańszych skrobi, takich jak słodkie ziemniaki lub tapioka. Ma również niższą zawartość alkoholu i zazwyczaj zawiera dodatki słodzące i aromaty.

Oba rodzaje są istotne dla kultury koreańskiej, przy czym tradycyjne soju jest cenione za swoją głębię i dziedzictwo, a nowoczesne soju preferowane do codziennego picia. Niektórzy producenci starają się załagodzić tę lukę, produkując wysokiej jakości destylowane soju o niższej mocy, aby przyciągnąć współczesnych konsumentów.

Soju (소주, 燒酒 – „palony trunek”) jest uważane za narodowy napój Korei i czasami nazywane jest „koreańską wódką”.

Tradycyjne soju to wysokoprocentowy destylat (35–45%+) o bogatym, wyrazistym smaku i historycznych korzeniach jako napój leczniczy.

Współczesne soju dostępne na masową skalę (tzw. „zielona butelka”) jest zazwyczaj rozcieńczane i wytwarzane z tańszych skrobi, takich jak słodkie ziemniaki lub tapioka. Ma również niższą zawartość alkoholu i zazwyczaj zawiera dodatki słodzące i aromaty.

Oba rodzaje są istotne dla kultury koreańskiej, przy czym tradycyjne soju jest cenione za swoją głębię i dziedzictwo, a nowoczesne soju preferowane do codziennego picia. Niektórzy producenci starają się załagodzić tę lukę, produkując wysokiej jakości destylowane soju o niższej mocy, aby przyciągnąć współczesnych konsumentów.

Jak smakuje soju?
Jak smakuje soju?
Jak pić soju
Jak pić soju
Seul w latach 50. XX wieku. Na pierwszym planie, lekko zacienionym, mężczyzna mija rzędy stoisk z jedzeniem i przygląda się ich ofercie. W tle światło oświetla szyld z napisem rzeźnika: Samsung Butcher Shop.
Seul w latach 50. XX wieku. Na pierwszym planie, lekko zacienionym, mężczyzna mija rzędy stoisk z jedzeniem i przygląda się ich ofercie. W tle światło oświetla szyld z napisem rzeźnika: Samsung Butcher Shop.
Seul w latach 50. XX wieku. Na pierwszym planie, lekko zacienionym, mężczyzna mija rzędy stoisk z jedzeniem i przygląda się ich ofercie. W tle światło oświetla szyld z napisem rzeźnika: Samsung Butcher Shop.

Wino owocowe

Wino owocowe

Gwasilju (과실주, 果實酒) to koreańska kategoria napojów alkoholowych na bazie owoców. Często są one produkowane tak, aby zachować zapach, kolor i sezonowy charakter samych owoców, dzięki czemu mają aromatyczny, delikatnie słodki i bardziej przystępny smak niż wiele tradycyjnych likierów zbożowych.

W zależności od owocu i metody, mogą one wahać się od lekkich i orzeźwiających do bogatych i syropowych.

Gwasilju (과실주, 果實酒) to koreańska kategoria napojów alkoholowych na bazie owoców. Często są one produkowane tak, aby zachować zapach, kolor i sezonowy charakter samych owoców, dzięki czemu mają aromatyczny, delikatnie słodki i bardziej przystępny smak niż wiele tradycyjnych likierów zbożowych.

W zależności od owocu i metody, mogą one wahać się od lekkich i orzeźwiających do bogatych i syropowych.

Jak smakuje?
Jak smakuje?
Jak pić koreańskie wino owocowe
Jak pić koreańskie wino owocowe
Jak powstaje gwasilju?
Jak powstaje gwasilju?
Seul w latach 50. XX wieku. Na pierwszym planie, lekko zacienionym, mężczyzna mija rzędy stoisk z jedzeniem i przygląda się ich ofercie. W tle światło oświetla szyld z napisem rzeźnika: Samsung Butcher Shop.
Seul w latach 50. XX wieku. Na pierwszym planie, lekko zacienionym, mężczyzna mija rzędy stoisk z jedzeniem i przygląda się ich ofercie. W tle światło oświetla szyld z napisem rzeźnika: Samsung Butcher Shop.
Seul w latach 50. XX wieku. Na pierwszym planie, lekko zacienionym, mężczyzna mija rzędy stoisk z jedzeniem i przygląda się ich ofercie. W tle światło oświetla szyld z napisem rzeźnika: Samsung Butcher Shop.

Inne rodzaje sool

Inne rodzaje sool

Te mniej znane koreańskie napoje również charakteryzują się zdumiewającą różnorodnością smaków, składników i odmian.

Te mniej znane koreańskie napoje również charakteryzują się zdumiewającą różnorodnością smaków, składników i odmian.

Aromatyczne wino
Aromatyczne wino
Likier leczniczy
Likier leczniczy
Wino letnie
Wino letnie
Bezalkoholowy sool

W Korei Południowej „napoje bezalkoholowe” (논알콜) lub „bezalkoholowe” (알콜 프리) są coraz częściej traktowane jako odrębna kategoria napojów alkoholowych – a nie tylko substytut.

Koreańscy producenci potrafią czerpać z bogatej tradycji fermentacji i ziołolecznictwa, aby tworzyć napoje pełne smaku i niuansów.

Marki takie jak HAVN , na przykład, wykorzystują koreańskie zioła, herbaty i rośliny, aby stworzyć doznania smakowe, łączące aromat, strukturę i finisz, zamiast po prostu eliminować alkohol.

Bezalkoholowy sool

W Korei Południowej „napoje bezalkoholowe” (논알콜) lub „bezalkoholowe” (알콜 프리) są coraz częściej traktowane jako odrębna kategoria napojów alkoholowych – a nie tylko substytut.

Koreańscy producenci potrafią czerpać z bogatej tradycji fermentacji i ziołolecznictwa, aby tworzyć napoje pełne smaku i niuansów.

Marki takie jak HAVN , na przykład, wykorzystują koreańskie zioła, herbaty i rośliny, aby stworzyć doznania smakowe, łączące aromat, strukturę i finisz, zamiast po prostu eliminować alkohol.

Seul w latach 50. XX wieku. Na pierwszym planie, lekko zacienionym, mężczyzna mija rzędy stoisk z jedzeniem i przygląda się ich ofercie. W tle światło oświetla szyld z napisem rzeźnika: Samsung Butcher Shop.
Seul w latach 50. XX wieku. Na pierwszym planie, lekko zacienionym, mężczyzna mija rzędy stoisk z jedzeniem i przygląda się ich ofercie. W tle światło oświetla szyld z napisem rzeźnika: Samsung Butcher Shop.
Dwie osoby stukają się kieliszkami soju; w tle widać dania z koreańskiego grilla
Seul w latach 50. XX wieku. Na pierwszym planie, lekko zacienionym, mężczyzna mija rzędy stoisk z jedzeniem i przygląda się ich ofercie. W tle światło oświetla szyld z napisem rzeźnika: Samsung Butcher Shop.
makgeolli (mętne wino ryżowe) nalane do płytkiej miseczki na zielonym stole; w tle koreańskie sosy i pyszności

Sklep

alkohol

Butelka wina truskawkowego z białą etykietą i czerwonym trunkem, unosząca się na tle krzewów truskawek z dojrzałymi, czerwonymi owocami i zielonymi liśćmi. Wino truskawkowe Jinju (Ddalgi) – Browar Good Tomorrow – kultowe.
Butelka czerwonego koreańskiego wina owocowego z etykietą z pismem Hanja i grafiką truskawek. Truskawkowe wino Jinju (Ddalgi) - Browar Good Tomorrow - kultowe.

Wino Truskawkowe Jinju

Butelka wina truskawkowego z białą etykietą i czerwonym trunkem, unosząca się na tle krzewów truskawek z dojrzałymi, czerwonymi owocami i zielonymi liśćmi. Wino truskawkowe Jinju (Ddalgi) – Browar Good Tomorrow – kultowe.

Wino Truskawkowe Jinju

Przezroczysta szklana butelka tradycyjnego koreańskiego alkoholu ze złotą zakrętką, wypełniona płynem o barwie jasnego złota. Na przedzie butelki widnieje okrągła złota grafika oraz koreańskie napisy. Całość zaprezentowana na tle igieł sosnowych pokrytych kroplami wody mieniącymi się w słońcu, co przywodzi na myśl świeżo upieczony deszcz.

Solsongju - sosnowe yakju - cultsool
Przezroczysta szklana butelka tradycyjnego koreańskiego alkoholu ze złotą zakrętką, wypełniona płynem o barwie jasnego złota. Na przodzie znajduje się okrągła złota grafika oraz koreańskie napisy. Całość zaprezentowana na białym tle.

Solsongju - sosnowe yakju - cultsool

Solsongju

Przezroczysta szklana butelka tradycyjnego koreańskiego alkoholu ze złotą zakrętką, wypełniona płynem o barwie jasnego złota. Na przedzie butelki widnieje okrągła złota grafika oraz koreańskie napisy. Całość zaprezentowana na tle igieł sosnowych pokrytych kroplami wody mieniącymi się w słońcu, co przywodzi na myśl świeżo upieczony deszcz.

Solsongju - sosnowe yakju - cultsool

Solsongju

Szklana butelka o pojemności 300 ml koreańskiego wina z ryżu i ziemniaków z białą etykietą i złotą zakrętką, ułożona na gałązce z fioletowymi kwiatami i zielonymi liśćmi na jednolitym, jasnoniebieskim tle. Seoju Gamjasool - Odae Seoju - kultowy produkt
Szklana butelka 300 ml koreańskiego wina z ryżu i ziemniaków z białą etykietą i złotą zakrętką, przedstawiona na gładkim, białym tle. Seoju Gamjasool - Odae Seoju - kultowy trunek

Seoju Gamja Sool

Szklana butelka o pojemności 300 ml koreańskiego wina z ryżu i ziemniaków z białą etykietą i złotą zakrętką, ułożona na gałązce z fioletowymi kwiatami i zielonymi liśćmi na jednolitym, jasnoniebieskim tle. Seoju Gamjasool - Odae Seoju - kultowy produkt

Seoju Gamja Sool

Butelka 500 ml koreańskiego wina owocowego (Sahwa Yuzu) z motywem cytryny i wiszącą żółtą etykietą produktową, w otoczeniu żółtych cytrusów w żółtym koszyku.

Sahwa Yuzu - Browar Good Tomorrow - cultsool
Butelka 500 ml koreańskiego wina owocowego (Sahwa Yuzu) z cytrynowym motywem i wiszącą żółtą zawieszką produktową na białym tle. 

Sahwa Yuzu - Browar Good Tomorrow - cultsool

Sahwa Yuzu

Butelka 500 ml koreańskiego wina owocowego (Sahwa Yuzu) z motywem cytryny i wiszącą żółtą etykietą produktową, w otoczeniu żółtych cytrusów w żółtym koszyku.

Sahwa Yuzu - Browar Good Tomorrow - cultsool

Sahwa Yuzu

Czerwona butelka koreańskiego wina owocowego z etykietą z pismem Hanja i grafiką truskawek. Jinju Strawberry (Ddalgi) Wine - Browar Good Tomorrow - kultowe.

Wino Truskawkowe Jinju

Szklana butelka o pojemności 375 ml alkoholu Solsongju, z elegancką złotą zakrętką oraz etykietą z koreańskimi napisami i okrągłą, złotą grafiką.

Solsongju - tradycyjne yakju sosnowe - kultowy trunek

Solsongju

Szklana butelka 300 ml koreańskiego wina z ryżu i ziemniaków z białą etykietą i złotą zakrętką, przedstawiona na gładkim, białym tle. Seoju Gamjasool - Odae Seoju - kultowy trunek

Gamja Sool